Sultan Adanır Salihoğlu - "Sufilerde Bir Nefs Terbiye Yöntemi Olarak Açlık" Kitabı

Hayykitap’tan ilk baskısını Nisan 2019’da yapan bu kitap 168 sayfa.

Kitap üç bölümden oluşuyor. İlk bölümde nefs terbiyesinin unsurları, ilk dönem sufilerdeki nefs anlayışı, açlık ve açlığın derecelendirmesi, açlığın tasavvuf ve sufilere verilen lakaplarla ilişkisi anlatılmış. İkinci bölümde açlık ve oruç ilişkisi, nefsin alışkanlıklarının yıkılması ve açlıkla alışkanlık ilişkisi gibi konulara değinilmiş. Üçüncü ve son bölümde ise açlık tasavvufi bir kavram olarak ele alınmış; açlığın sabır, şükür, kanaat, rıza gibi konularla ilişkisine değinilmiş.

Kitabın konusunu çok heyecanlı bulup kitaba heyecanla başlasam da maalesef dili yüzünden hayal kırıklığına uğradım, ayrıca tekrara çok gidilmiş. Sözlükle devam etmeye çalışsam da bir noktada artık sözlüğü de bıraktım; çünkü çok vakit kaybettirdi. Yine de tabii ki bazı bölümlerinde içime işleyen, beni etkileyen bir kitap oldu.

 

“Tasavvuf bir nefs eğitimidir. Geçmişte ve günümüzde tarifleri ne kadar değişirse değişsin en çok üzerinde durulan husus bu olmuştur: Tasavvuf, bir nefs terbiyesidir.”

“Nefsini tanıyan Rabb’ını tanımış olur.”

“Sufi, hastanın yemesi gibi yer, boğulanın uykusu kadar uyur.”

“Sufiler hasta insanlar gibi yemek yerler, suya batan kimseler gibi uyurlar ve mahcub kişiler gibi konuşurlar.”

“Akşam yemeğimden bir lokma noksan yemem benim için geceyi sonuna kadar tok karınla geçirmemden daha sevimlidir.”

“Alışkanlık iradeyi sınırlandıran bir durumdur çünkü kişi aklıyla veya iradesiyle değil alışkanlıklarının oluşturduğu güdüyle hareket eder. Söz konusu yemek gibi dünyevi bir şey olduğunda ise alışkanlık hem toklukta hem de açlıkta kaçınılması gereken bir durum olmaktadır çünkü iki türlü de kişi nefsine göre hareket etmiş olur.”

“Alışkanlık ve adetler, insan aklını mağlup eden birer askerdir.”

“Nefis, devamlı olarak oruçla ülfet edip bağımlılık kazanınca, ona oruçsuzluk zor gelmeye başlar. Oruçsuzluğa alışınca da oruç zor gelir. Bu oruç, bir gün tutulup, bir gün tutulmadığından nefsin ne oruçsuzluğa ne de oruca alışması söz konusudur. Bu yüzden bu oruç için “en zor oruç” tabiri kullanılmıştır.”

“Her ne kadar buna bir eylem desek de aslında sufiler orucu bir eylemsizlik olarak görmüşlerdir.”